Voor Nobian ligt al 185 miljoen euro subsidie klaar om drie fabrieken te verduurzamen, maar het bedrijf zet zijn plannen nu op pauze. Opmerkelijk, want de overheid verlengde tegelijk de zoutwinvergunning tot 2035, zodat de productie straks eerder klimaatneutraal is dan de bodem.
In vogelvlucht
- Terwijl 185 miljoen subsidie klaarstaat, zet Nobian zijn verduurzamingsplannen stil en blijft het geld voorlopig ongebruikt.
- De overheid verlengt de zoutwinvergunning tot 2035, maar betaalt tegelijk ruim mee aan ‘groene’ productie.
- Straks is de gesubsidieerde productie klimaatneutraler dan de bodem waar de overheid langer zout uit laat pompen.
Stop op verduurzaming terwijl geld klaarstaat
Nobian zet begin februari 2026 zijn verduurzamingsinvesteringen tijdelijk stop. Het bedrijf wijst op een lopende procedure bij de Raad van State over de zoutwinning.
Ondertussen ligt er wel een toezegging van 185 miljoen euro subsidie van de rijksoverheid. Die publieke bijdrage is gekoppeld aan een totaalplan voor drie fabrieken in Delfzijl, Hengelo en Rotterdam.
Een dure maatwerkafspraak
De zogeheten maatwerkafspraak werd eind 2024 gesloten tussen Nobian, het Rijk, de provincie Groningen en de gemeente Pekela. Op 19 december 2024 zette minister Sophie Hermans van Klimaat en Groene Groei haar handtekening onder de deal.
Nobian belooft in ruil zelf 645 miljoen euro te investeren in verduurzaming van de drie productielocaties. De overheid betaalt dus een kleiner deel, maar zonder dat publieke geld ligt het hele pakket nu stil.
Van gas af met publieke miljardensteun
Volgens de afspraken gaan de fabrieken in 2030 volledig van het gas af en over op elektriciteit. De bedoeling is dat de productie dan CO2-neutraal is, tien jaar eerder dan eerder gepland.
Demissionair minister Hermans presenteerde Nobian als voorbeeld voor andere energie-intensieve bedrijven. Ze zei daarover: “Nobian laat zien wat mogelijk is: een CO2-neutrale productie in 2030, ruim voor de doelen van het Klimaatakkoord”.
Langer zout winnen in een schonere fabriek
Tegelijk met de duurzaamheidsplannen is de vergunning voor de zoutwinning verlengd. De minister heeft vergunning verleend om de zoutwinning bij Nobian tot 2035 voort te zetten.
De mijnbouw in onder meer Heiligerlee en Zuidwende krijgt daarmee bijna tien jaar extra. Terwijl de productie in 2030 al klimaatneutraal zou moeten zijn, mag de bodem nog vijf jaar langer worden leeggehaald.
Overmacht als nooduitgang in het contract
Door de juridische strijd over de vergunning legt Nobian nu de geplande investeringen stil. In de berichtgeving van de krant over verduurzamingsafspraken met energie-intensieve industrie wordt beschreven dat het bedrijf zich beroept op een overmachtsclausule in de overeenkomst.
De maatwerkafspraak waarmee honderden miljoenen publiek geld zijn gemoeid, blijkt dus een ingebouwde nooduitgang te hebben. Zolang de zaak bij de Raad van State loopt, blijft onduidelijk wanneer het belastinggeld daadwerkelijk naar stopcontacten in plaats van gasleidingen gaat.
