Het klimaatbudget schiet in één jaar omhoog van 5,5 naar 13,7 miljard euro.

In één jaar groeit het klimaatbudget van 5,5 naar 13,7 miljard euro, vooral door een lening van 7,7 miljard om gasopslagen te vullen. Tegelijk gaan miljarden naar structurele klimaatregelingen en subsidies, terwijl de rekening via tarieven en heffingen jarenlang bij de gewone inkomens terechtkomt.

In vogelvlucht

Het klimaatbudget schiet in één jaar omhoog van 5,5 naar 13,7 miljard euro.
De grootste hap is een lening van 7,7 miljard euro om gasopslagen te vullen.
Terwijl miljarden naar vaste klimaatregelingen en subsidies gaan, betalen gewone inkomens via tarieven en heffingen jarenlang mee.

Explosie van het klimaatbudget

De begroting van het ministerie van Klimaat en Groene Groei schiet in 2026 omhoog naar 13,7 miljard euro. In 2025 was dat nog 5,5 miljard euro en dat is een stijging van ruim 8 miljard in één jaar.

Volgens het Ministerie van Financiën worden de “hoge uitgaven in 2026” vooral verklaard door een leenfaciliteit van 7,7 miljard euro aan Energie Beheer Nederland. Die lening is bedoeld voor het vullen van gasopslagen zodat de leveringszekerheid voor 2026 en 2027 veilig blijft.

Lening vandaag, gas morgen

De lening van 7,7 miljard euro wordt gepresenteerd als eenmalig en tijdelijk. De terugbetaling zou volgens het ministerie in 2027 tot hogere ontvangsten leiden.

Naast de lening is er 152 miljoen euro gereserveerd voor de feitelijke uitvoering van de vultaak door EBN. Dat bedrag komt niet uit de algemene middelen maar via een opslag op de transporttarieven van Gasunie tussen 2027 en 2030.

Duurzame subsidies als vaste kostenpost

Los van de gasrekening blijft de Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie de grootste structurele post. Het indicatieve budget voor SDE++ in 2026 bedraagt 8 miljard euro aan openstellingen.

Daarbovenop wordt vanuit het Klimaatfonds in 2026 nog eens 2,5 miljard euro overgeboekt naar de KGG begroting voor specifieke projecten. Volgens de plannen blijft dit tot 2030 ongeveer 2,4 miljard euro per jaar en dat zorgt voor een constante geldstroom richting klimaatuitgaven.

Wie betaalt de stroomrekening van de industrie

Voor de industrie is in de begroting van 2026 129 miljoen euro vrijgemaakt via de Indirecte Kosten Subsidie. Dit bedrag compenseert bedrijven voor hoge stroomkosten over het jaar 2025 en moet concurrentienadeel beperken.

Tegelijkertijd wordt de nationale CO2 heffing voor de industrie vanaf 2026 feitelijk afgebouwd. Het tarief blijft gelijk en zakt daarmee onder de verwachte Europese CO2 prijs zodat de prikkel voor verdere verduurzaming kleiner wordt.

Wind op zee en waterstof met publiek geld aangejaagd

Het kabinet reserveert bijna 1 miljard euro subsidie voor nieuwe windparken op zee. Exploitanten worden gecompenseerd als de stroomprijzen te laag zijn met zogenoemde contracts for difference.

Zo ligt het prijsrisico in de praktijk bij de overheid en dus bij de belastingbetaler. Bedrijven krijgen hiermee een vorm van gegarandeerde opbrengst en die hangt af van de marktprijzen.

Voor de opschaling van elektrolyseprojecten op land is 212 miljoen euro uit het Klimaatfonds toegewezen. Dit geld moet de productie van waterstof op gang helpen zodat investeringen in die technologie eerder van de grond komen.

Volgens voorstanders levert dat op termijn groene energie en economische kansen op. De vraag is vooral wie het investeringsrisico nu draagt en wie later de opbrengsten incasseert en daarover besluiten neemt.

Stabiel beleid en schuivende kosten

Voor duurzame energiebedrijven speelt voorspelbaarheid van subsidies en heffingen een grote rol bij investeringsbeslissingen. Olof van der Gaag waarschuwt dat “Nederland hierdoor heel veel oranje groene energie en economische kansen” dreigt mis te lopen en langer afhankelijk blijft van fossiele import.

Hij stelt dat “stabiel beleid bedrijven juist vleugels geeft” en dat onzekerheid investeringen afremt. In de praktijk betekent stabiliteit hier vooral jarenlang vaste miljardenstromen uit de klimaatbegroting en het Klimaatfonds en dat geld komt uiteindelijk bij dezelfde groep belastingbetalers vandaan.